Αρχή φόρμας
(Σαμψούντα 1903. Λιτανεία Χριστουγεννων. Προφανώς πρόκειται για τον Καθολικό εορτασμό της ημέρας, κρίνοντας από τα ενδύματα των συνοδών των εικόνων)
Τέλος φόρμας
Ε Θ Ι Μ Α Τ Ο Υ Χ Ε Ι Μ Ω Ν Α - Χ Ε Ι Μ Ω Γ Κ Ο Σ & Κ Α Λ Α Ν Τ Ο Φ Ω Τ Α
Από την Έλσα Γαλανίδου-Μπαλφούσια
Ο Χειµώνας που σε διάφορα µέρη τοu Πόντου λέγεται ο Χειµός ή Χειµωγκός περιλαμβάνει τους µήνες Δεκέµβριο = Χριστιαννάρτς, Ι α ν ο υ ά ρ ι ο=Κ α λ α ν τ ά ρ τ ς , Φεβρουάριο = Κούντουρο. Στον Πόντο ο χειµώνας ήταν πολύ βαρύς, σταµατούσαν οι εξωτερικές δουλειές, γύριζαν οι ξενιτεµένοι. Τα βράδια συνήθως τα περνούσαν σε σπίτια, κάνοντας τα νυχτέρια ή βέγγερες, που στον Πόντο λεγόντουσαν Παρακάθια.
Μα πιο πολύ περίµεναν τα Καλαντόφωτα για να κάνουν τα διάφορα µυστήρια, βαφτίσια, αρραβώνες,γάµους και άλλες γιορτές, γιατί τότε ήσαν όλοι µαζεμένοι στο χωριό και ερχόντουσαν οι ξενιτεµένοι. Καλαντόφωτ οι πρόγονοι µας έλεγαν τις γιορτές από τα Χριστούγεννα µέχρι την ηµέρα των Φώτων, ή και Δωδεκαήµερο. Με µεγάλη χαρά θα ετοιµαζόντουσαν να δεχτούν τη γέννηση του Θεανθρώπου. Την Παραµονή των Χριστουγέννων σταµατούσαν κάθε εξωτερική δουλειά και θα συµπλήρωναν τις ετοιµασίες για τη µεγάλη γιορτή. Και τραγουδούσαν:
«Τα Χριστούγεννα όλοι φορούν τα γιορτινά τους και σφάζουν τα κοκόρια».
Τη Χριστού όλ' αναλλάζνε και τα πετεινάρια σπάζιε.
